Наҕараадаламмыттар ортолоругар Норуот Хаһаайыстыбатын араас салааларыттан: учууталлар, тыа хаһаайыстыбатын уонна промышленность эйгэтин, социальнай уонна доруобуйа харыстабылын үлэһиттэрэ, культура уонна спорт үлэһиттэрэ, бары 300-түү тыһыынча солкуобай бириэмийэлэри туттулар.
Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана, бастатан туран, Маай уонна Үлэ бырааһынньыгынан бары мустубут дьону, лауреаттары итии-истиҥ тылларынан эҕэрдэлээтэ. Өрөспүүбүлүкэ уонна дойду сайдыыларыгар киллэрэр уһулуччулаах кылааттарын иһин махтанна, киэн туттарын биллэрдэ. Чиэстээһиҥҥэ кэлэн олорор Улуу Аҕа дойду сэриитин сылларыгар үлэлээбит, аан дойдуну фашизмтан босхолоспут, кыайыыны уһансыбыт тыыл ветераннарыгар ытыктабылын, сүгүрүйэрин биллэрдэ. Бүгүн үлэ киһитин сүдү аатын өрө тутар сыаллаах-соруктаах өрөспүүбүлүкэ баһылыгын “Үлэ киһитэ” анал бириэмийэтэ олохтонон, үһүс сылын туттарылларын санатта.
Наҕараадаланааччылар ааттарыттан дьиэ-кэргэҥҥэ иитии “Берегиня” социальнай Киинин үлэһитэ, Саха сирин Аҕа дойдуну көмүскүү сылдьар буойуннар дьиэ-кэргэттэрин Кэмитиэтин салайааччыта Марина Бахилина харда тыл эттэ.
“Үлэ киһитэ” куонкуруска 315 сайаапка киирбититтэн Саха Өрөспүүбүлүкэтин бырабыыталыстыбатын хамыыһыйатынан бириэмийэҕэ талыллыбыт 50 лауреаттар ортолоругар спорт эйгэтин үс үлэһиттэрэ бааллар.
Манчаары аатынан спорт национальнай көрүҥнэрин Киинин гиирэ спордугар тренерэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин үтүөлээх тренерэ Василий Николаевич Дьячковскай: “Ааспыт сыл эрэ түмүгэ буолбатах, өр сылларга тренердээбит, гиирэ Федерациятын салайан кэлбит үлэбин үрдүктүк сыаналааһын дии саныыбын. Быйыл бары сааһырбыт, уһуннук үлэлээбит, уопуттаах дьон бириэмийэни ыллылар. Үлэлээбитим былаһын тухары 20-чэ Россия маастардарын, 2 норуоттар икки ардыларынааҕы кылаастаах спорт маастардарын, 20-чэ Саха сирин маастардарын иитэн-бэлэмнээн таһаартаатым. 1985 сылтан гиирэ спордун федерациятын салайан кэллим. Билигин оҕолордуун, улахан дьоннуун 800-кэ киһи сөбүлээн дьарыктанааччылар, 10 тренердэр баалларынан киэн туттабын. Үгүстэр дьиэлэнэн-уоттанан, хамнастанан олороллор. Гиирэ спорда сүрдээҕин сайынна, балачча ситиһиилэрдээхпит. Бастыҥ иитиллээччилэрим аан дойду, Европа, Россия чөмпүйүөнэ, норуоттар икки ардыларынааҕы кылаастаах спорт маастара Михаил Саввинов, Россия призера Дмитрий Михалев, аан дойду, Россия призера Владимир Оленов, аан дойду Кубогын кыайыылааҕа Елена Иванова Россияны үрдүк чыпчаалга таһаарбыттара, уо.д.а. өрөспүүбүлүкэ чөмпүйүөннэрэ, призердара элбэхтэр. Санкт-Петербурга буолар аан дойду Кубогын түһүмэҕэр бараары сылдьабыт. Илии тутуурдаах кэлбит киһи диэн сыаллаахпыт-соруктаахпыт. Гиирэ спорда оҕону-ыччаты иитиигэ олус туһалаах, улаханнык биһирэнэр, киэҥник тарҕаммыт көрүҥ, өссө күүскэ таһаарыахпыт”.
Доруобуйаларынан хааччахтаах, адаптивнай физическэй культура уонна спорт Киинин методист-инструктора, аҕыйах хонугунан үбүлүөйдээх 85 сааһын бэлиэтээри сылдьар Маргарита Григорьевна Куличкина: “63 сылы спорка анаан кэллим. Ол иһигэр, оскуолаҕа физкультура учууталынан, Бүлүү оройуонун спорка кэмитиэтин, чэгиэн-чэбдик кулуубу салайан, барыларыгар 20-лии сыл курдук үлэлиибин. Ол тухары элбэх күрэхтэһиилэр, турнирдар, чемпионаттар ыытылыннылар, олортон Манчаары оонньуулара, Олоҥхо ыһыаҕын оонньуулара курдук өрөспүүбүлүкэ таһымнаах улахан дьаһаллар бааллар. Иитиллээччилэрбиттэн үгүс көлүөнэ учууталлар, тренердэр, чөмпүйүөннэр, маастардар, салайааччылар бэлэмнэнэн таҕыстылар. Үгүстэр бүгүн миигин кытта тэҥҥэ үөрсэн эҕэрдэлээтилэр, ахта-саныы сылдьалларыттан, ытыктыылларыттан долгуйдум, олус үөрдүм. Билигин Дьокуускай куорат “Самородок” спорткомплексын саалатыгар дьахталларга хамсаныылары, “Кыайыы болуоссатыгар” сарсыардааҥҥы сэрээккэлэри оҥорторобун. Астыныыны, дуоһуйууну ылабын. Таах олорумаҥ, хамсана-имсэнэ сылдьыҥ. Үлэлээҥ, чэгиэн буолуҥ!”
Нь.С. Тимофеев аатынан Нам олимпийскай солбук оҕо спортоскуолатын дуобакка тренерэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин үтүөлээх тренерэ Василий Васильевич Куприянов: “Үөрүү улахан, тустуу маастара Василий Винокуров дириэктэрдээх бииргэ үлэлиир спортоскуолам кэллэктиибигэр, төрөөбүт-үөскээбит Мэҥэ-Хаҥалас Мэлдьэхситигэр, дьиэ-кэргэммэр махтанабын! 1969 сылтан үлэм түмүгэ даа саныыбын. 72 сааспар диэри үлэлии сылдьабын. Дуобаччыттарым ситиһиилэрэ үрдүк наҕараадаҕа аҕалла. Үүнэр-көлүөнэ ыччат кыайыы, ситиһии кирбиитин үрдэтэн иһэр. Бастыҥ иитиллээччилэрим ортолоругар аан дойду элбэх төгүллээх чөмпүйүөнэ Гаврил Колесов, Саха Өрөспүүбүлүкэтин үтүөлээх тренерэ Кычкин Николай Николаевич-II, “100-х” дуобакка оҕолорго Россия чөмпүйүөнэ, улахан дьоҥҥо Россия боруонса медалиһа, 11 кыл үөрэнээччитэ Прокопий Говоров уо.д.а. бааллар Дуобаты таптааҥ, дьарыктаныҥ!”
Үөрүүлээх түгэҥҥэ өрөспүүбүлүкэ киэҥ общественноһа, лауреаттар бииргэ үлэлиир үөлээннээхтэрэ, биир дойдулаахтара, чугас доҕотторо, аймахтара кэлэн сибэкки дьөрбөлөрүн туттаран истиҥник эҕэрдэлээтилэр. Уус-уран самодеятельность ырыаһыттарын, үҥкүүһүттэрин толорууларыгар киэҥ программалаах кэнсиэр үөрүүлээх түгэни бырааһынньыктыы киэргэтэн, тупсаран биэрдэ.
“Үлэ дьоно-2025” спорт эйгэтигэр лауреаттары эҕэрдэлиибит, үөрүүлэрин кытта тэҥҥэ үллэстэбит, аны да айымньылаахтык, таһаарыылаахтык үлэлииллэригэр, кытаанах чэгиэн туругу баҕарабыт!
Баһылай Посельскай
